Zapatistaların coşkulu yürüyüşleri acı bir haberle bölündü… Dünya devrimci tarihi bir yoldaşını daha uğurladı…
Kapitalizme, patriarkiye ve unutulmaya karşı mücadelenin yanı sıra 1994’ten beri böbrek kanseriyle de mücadele eden Commandante Ramona 6 Ocak günü yaşama veda etti (ya da Maya dilinde dendiği gibi “varolmaya son verdi”). Zapatur’un Tonala uğrağında Sıfırıncı Delege Marcos’un gözyaşlarını tutmaya çalışarak buğulu bir sesle “Dünya ve Meksika ihtiyaç duyduğu o mücadeleci kadınlardan birini kaybetti ve biz, biz ise yüreğimizin bir parçasını kaybettik,” diyerek ölüm haberini verdiği Commandante Ramona, Zapatista mücadelesinde büyük adımlara imza atmış ufak tefek bir Tzotzil yerlisiydi. “Küçüklerin en küçüğü” denilen Ramona, üçte biri kadınlardan oluşan EZLN ordusunun önderliğindeki CCRI (Devrimci Yeraltı Yerli Komitesi) içindeki yedi kadından birisiydi. Hem kadın, hem yerli hem de yoksulluklarıyla onlarca kat baskı altında yaşayanların özgürleşme sembolü haline gelen Ramona, kendisinin de liderlik ettiği 94 ayaklanmasının ardından hükümetle barış görüşmelerine katılan ilk Zapatista temsilcisi olduğu gibi, elli yedi yerli topluluğun kongresi olan Ulusal yerli Kongresi’nde de temsilci olarak Mexico City’e gitmişti. Ramona o zaman da hastaydı ve toplantı hastanenin konferans salonunda yapılmıştı.
1993 yılında EZLN’nin oluşum sürecinde, binlerce yerli kadınla beraber, toplumda ve EZLN içinde kendi kaderlerini belirlemek ve eşitlikleri için Devrimci Kadın Yasası’nı oluşturanlardan olan Ramona, 96’daki uluslararası buluşmada “Biz burada dünyayı değiştirmek için toplanmadık… bugün burada mütevazı bir önerimiz… yeni bir dünya yaratma önerimiz” diye seslenmişti binlerce kişiye.
Commandante Ramona isyan devrim ve özgürlük mücadelesinin coşkusunda yaşayacak!
—————————–
İsyancı Komutan Yardımcısı Marcos’un Kumandan Ramona’nın ölümünü bildirmesi
6 ocak, 2006
Tonala, Chiapas
Cine palacio
16:45
Yoldaşlar, sizlerden beni dikkatle dinlemenizi ve konuşmam bitene kadar sözlerimi kesmemenizi saygınıza sığınarak rica ederim. Öteki Kampanya ile yapmak istediğimiz herkesin sesinin duyulabilmesidir, sabırlı olmamızın ve herkesi dinlememizin sebebi budur. Zapatista Ulusal Kurtuluş Ordusu’nun sözcüsü olarak görevim sırasında, çok güç anlarımız oldu, tıpkı şimdi size anlatacağım durum gibi. Az önce haberim oldu…Araya girmemizin nedeni de bu…Kumandan Ramona’nın bu sabah öldüğünü öğrendik. Herkesin bildiği gibi sağlığı pek iyi değildi ama (bir an sessizlik) …sizin gibi insanların yardımları sayesinde bunun üstesinden gelebildi, kendisine böbrek nakli yapılmıştı. O bu sabah kan kusmaya başladı ve ağır ishal oldu. San cristobal’a doğru giderken yolda can verdi.
Benim için bu ölüm üzerine konuşmak çok zor, ama dünyanın örnek alınacak bir kadını kaybettiğini söyleyebilirim. Dünya, Meksika ihtiyacı olan savaşçılarından birini kaybetti ve yüreğimizin bir parçası birdenbire koptu. Birkaç dakika içerisinde Oventic Karakol’u kapanacak ve bizler (sessizlik) yoldaşın cenazesine gideceğiz. Umut ederim ki medya buna saygı gösterir ve bu cenazeyi başka bir şeye [sessizlik] çevirmez. Bunu göz önünde tutarak, bugün ve yarın yapılacak etkinliklere katılamıyoruz ve şimdi geri dönüp yoldaşların, the comandiancia’nın ve gizli devrimci yerli komitenin emirlerini bekleyeceğiz. Orada olacağız.
Geldiğiniz ve sözleriniz için teşekkür ederim. Buna devam edeceğiz. Gelişmeleri izleyeceğiz. Kumandan Ramona genel kurulun kapanışında vardı. Affedersiniz, kurul La Garrucha da başladığında ordaydı. Birbirimizle şakalaşıyorduk. Birkaç gün önce, ocak’ın ilk günü, yoldaşlar onu gördüler. Bana selamlarını yolladı ve şaka yaptı. Ama şimdi on yıl önce geçirdiği operasyondan sonra iyileşirken yaptığı nakışı bize verdiği o kurul gününü hatırlıyorum. Ramona onu bana verdi ve öteki kampanyanın bu nakış gibi olmasını umut ettiğini söyledi. Yapmak zorunda olduğumuz şey budur. Teşekkürler yoldaşlar. Buradan ayrılmak zorundayız. Bizleri bağışlayın.
çeviren: Lazuri
